Trądzik pospolity to najczęściej występujący problem skórny. Coraz częściej zmagają się z nim nie tylko ludzie młodzi, ale również dorośli. Badania pokazują, że trądzik pospolity może dotyczyć nawet 90% nastolatków! Przeczytaj artykuł i dowiedz się więcej na temat przyczyn, objawów i sposobów leczenia trądziku pospolitego.
Co to jest trądzik pospolity?
Trądzik pospolity (młodzieńczy, ang. acne vulgaris) jest chorobą przewlekłą, której pierwsze objawy pojawiają się najczęściej u nastolatków. W okresie dojrzewania trądzik uważany jest za stan fizjologiczny, ponieważ w tym czasie kształtuje się gospodarka hormonalna. U dziewcząt i chłopców dochodzi do wzrostu poziomu androgenów (testosteronu), które stymulują pracę gruczołów łojowych. Nadmiar łoju (sebum) sprzyja rozwojowi bakterii tlenowych i powstaniu stanu zapalnego.
Trądzik pospolity – przyczyny
- Zwiększona produkcja łoju, najczęściej z powodu zwiększonego wydzielania androgenów;
- nadmierna keratynizacja (rogowacenie) naskórka, który zatyka ujścia gruczołów łojowych;
- niewłaściwa dieta – nadmiar nabiału w diecie, cukrów prostych i produktów o wysokim indeksie glikemicznym może nasilać zmiany trądzikowe;
- bakterie Cutibacterium acnes – wchodzą w skład naturalnej flory bakteryjnej skóry twarzy, jednak jeśli występują w nadmiarze (zaburzona równowaga w wyniku antybiotykoterapii, niewłaściwej pielęgnacji), mogą wywoływać trądzik pospolity;
- stres;
- palenie tytoniu;
- czynniki genetyczne i immunologiczne.
Trądzik pospolity – objawy
Pierwszymi objawami trądziku są zaskórniki – otwarte i zamknięte (drobne wypukłe punkty o lekko żółtawym lub czarnym zabarwieniu). Zlokalizowane są zwykle na twarzy, niekiedy również na plecach, ramionach, klatce piersiowej. Z czasem mogą pojawić się grudki i krostki – czerwone, wypukłe zmiany, będące wynikiem stanu zapalnego, który pojawia się wokół ujść gruczołów łojowych.
W cięższym przebiegu choroby występują guzki i cysty, które wypełnione są ropną, krwistą lub ropno-krwistą wydzieliną. Po ustąpieniu guzków często pojawiają się blizny. W najcięższych postaciach trądziku pospolitego możemy mieć do czynienia z występowaniem torbieli i głębokich ropni, po zagojeniu których pozostają głębokie blizny.
Jak wygląda trądzik pospolity?
![Image](https://upacjenta.pl/wp-content/uploads/2023/11/2023_tradzik.webp)
Trądzik pospolity a trądzik różowaty
Badania hormonalne na trądzik
W przypadku trądziku pospolitego, szczególnie jeśli dotyka on osoby dorosłe, warto wykonać badania hormonalne. Wzmożona aktywność androgenów w okresie dojrzewania jest stanem fizjologicznym, natomiast u osób dorosłych może świadczyć o zaburzeniach hormonalnych. Jakie badania na trądzik warto wykonać?
- HOMA-IR, IGF-1 - to badania w kierunku insulinooporności, zaburzenia metabolicznego, które może mieć wpływ na wystąpienie zmian skórnych.
- TSH, FT4 - zaburzenia tarczycy mogą wpływać na rozwój zmian skórnych.
- FSH i LH - zaburzenia hormonalne mogą mieć wpływ na produkcję sebum przez gruczoły łojowe i stanowić czynnik przyczyniający się do trądziku.
- Prolaktyna - nadmierny poziom prolaktyny może wpływać na równowagę hormonalną organizmu, co z kolei może mieć znaczenie w patogenezie trądziku.
- Testosteron - w trądziku hormonalnym zwiększone wydzielanie testosteronu może prowadzić do zwiększonej produkcji sebum przez gruczoły łojowe, co z kolei sprzyja powstawaniu zatkanych porów skóry i rozwojowi zmian trądzikowych.
- DHEA-SO4 - trądzik hormonalny często jest związany z nadmierną produkcją hormonów płciowych, w tym DHEAS, który może prowadzić do zwiększonej produkcji sebum przez gruczoły łojowe i powstawania zmian trądzikowych.
- SHBG - zmiany poziomu SHBG mogą mieć wpływ na poziomy wolnych hormonów płciowych, które są biologicznie aktywne i mogą wpływać na funkcje gruczołów łojowych i rozwój trądziku.
- Androstendion - Trądzik hormonalny często jest związany z dysregulacją poziomu androgenów, w tym androstendionu, który może prowadzić do zwiększonej produkcji sebum przez gruczoły łojowe i powstawania zmian trądzikowych.
- Kortyzol - hormon stresu może wpływać na poziom innych hormonów, przyczyniając się pośrednio do wystąpienia trądziku.
Wszystkie te badania możesz wykonać uSiebie w domu z uPacjenta. Wybierz Pakiet Badań Hormonalnych na Trądzik i miej zdrowie pod kontrolą.
![Pakiet badań hormonalnych dla kobiet](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F01%2Fhormonalny-dla-kobiet-konsultacja-min.jpg&w=1500&q=90)
![Pakiet badań hormonalnych dla kobiet](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F01%2Fhormonalny-dla-kobiet-konsultacja-min.jpg&w=1500&q=90)
Pakiet badań hormonalnych dla kobiet
Sprawdź, czy osiągasz równowagę hormonalną. W cenie: zestaw badań + możliwość konsultacji wyników
Cena pakietu:
289,00 zł
Suma pojedynczych badań:
536,65 zł
Trądzik pospolity – leczenie
Leczenie trądziku pospolitego wymaga podejścia holistycznego, czyli działania na wielu obszarach z uwzględnieniem nie tylko samej skóry, ale i całego organizmu. Skuteczna terapia powinna skupiać się przede wszystkim na odpowiedniej pielęgnacji skóry, diecie i suplementacji. W niektórych przypadkach konieczna jest wizyta u dermatologa, endokrynologa (lub ginekologa), a nawet u… psychologa.
Pielęgnacja skóry trądzikowej
Odpowiednia pielęgnacja skóry to podstawa leczenia trądziku pospolitego. W celu dobrania najlepszych kosmetyków warto skonsultować się z dermatologiem lub kosmetologiem. Pielęgnacja skóry trądzikowej powinna bazować na kosmetykach naturalnych, NIE zawierających mydła, alkoholu i substancji komedogennych (zatykających pory). Poniżej zebraliśmy najważniejsze zasady pielęgnacji skóry trądzikowej:
- Wybieraj kosmetyki o naturalnym składzie – pielęgnacja powinna być dobrana do rodzaju Twojej cery i problemu.
- Unikaj preparatów zawierających mydło i alkohol, które będą wysuszać skórę i w konsekwencji nasilać łojotok.
- Unikaj kosmetyków komedogennych, które będą zatykać pory i powodować stany zapalne.
- Pamiętaj o ochronie przeciwsłonecznej – zbyt duża dawka promieniowania UV może nasilać zmiany trądzikowe.
- Nawilżaj skórę zarówno od zewnątrz, jak i od wewnątrz – skóra odwodniona intensywniej się przetłuszcza.
- Regularnie oczyszczaj skórę – pamiętaj przy tym o stosowaniu delikatnych kosmetyków, które dokładnie oczyszczą Twoją cerę z wszelkich zanieczyszczeń, ale nie naruszą bariery wodno-lipidowej. Jeśli zależy Ci na intensywnym oczyszczeniu i złuszczeniu, skorzystaj z usług kosmetologa. Pamiętaj też o dokładnym demakijażu.
Trądzik pospolity – dieta i suplementacja
Osoby zmagające się z trądzikiem pospolitym powinny ograniczyć w swojej diecie produkty pochodzenia zwierzęcego (mięso i nabiał). Mięso często zawiera antybiotyki i hormony, które mogą zaostrzać objawy trądziku. Z kolei spożycie nabiału wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia trądziku i to bez względu na wiek.
Nie zaleca się również spożywania produktów o wysokim indeksie glikemicznym (zwłaszcza wysokotłuszczowych i wysokowęglowodanowych), które poza tym, że wpływają na zwiększenie poziomu glukozy i insuliny, powodują też wzrost poziomu androgenów, które – jak już wiemy – nasilają produkcję sebum.
W diecie osób z trądzikiem powinny dominować świeże warzywa i owoce (ze względu na bogactwo witamin i antyoksydantów) oraz produkty bogate w kwasy tłuszczowe omega-3, które pozytywnie wpływają na ogólną kondycję skóry. Omega-3 znajdują się m.in. w orzechach, olejach roślinnych, tłustych rybach morskich, soi i nasionach chia.
Zmagając się z trądzikiem pospolitym, warto rozważyć suplementację. Witamina D, cynk, selen czy witaminy z grupy B mogą korzystnie wpłynąć na stan skóry. Pamiętaj jednak, aby stosować suplementy po okiem lekarza lub dietetyka – nieodpowiednio dobrane mogą przynieść więcej szkody niż pożytku. Przed planowaną suplementacją, warto wykonać badania na niedobór witamin i składników mineralnych.
Trądzik pospolity – zabiegi kosmetyczne
Domowe leczenie trądziku za pomocą odpowiedniej pielęgnacji i diety, warto wesprzeć profesjonalnymi zabiegami kosmetycznymi. Obecnie dostępnych jest wiele sposobów, pozwalających na skuteczną walkę z trądzikiem pospolitym. Przeciwtrądzikowe zabiegi kosmetyczne powinny być wykonywane przez doświadczonego kosmetologa, który specjalizuje się w leczeniu trądziku. Wśród popularnych i skutecznych zabiegów kosmetycznych na trądzik wyróżnia się:
- Laserowe leczenie trądziku – promieniowanie laserowe silnie hamuje łojotok, złuszcza martwy naskórek i działa antybakteryjnie.
- Peelingi chemiczne – z wykorzystaniem kwasów. W leczeniu trądziku pospolitego najczęściej wykorzystuje się kwasy: azelainowy, salicylowy, glikolowy, pirogronowy i migdałowy.
- Mikronakłuwanie – na przykład zabieg typu dermapen, który powoduje mikrouszkodzenie skóry z jednoczesnym zaaplikowaniem substancji aktywnej, np. retinolu. Mikronakłuwanie nie tylko działa silnie przeciwtrądzikowo, ale również przeciwstarzeniowo.
- Peeling kawitacyjny – oczyszczanie skóry za pomocą fal ultradźwiękowych.
- Oczyszczanie wodorowe – oczyszczanie porów skóry za pomocą cząsteczek aktywnego wodoru.
- Krioterapia – do usuwania blizn potrądzikowych.
Leki na trądzik pospolity
Jeśli pomimo odpowiedniej pielęgnacji, diety i zabiegów w gabinecie kosmetycznym objawy trądziku pospolitego wracają, to jest to jasny sygnał do konsultacji lekarskiej. Leczeniem trądziku zajmuje się dermatolog, a w przypadku kiedy przyczyną są zaburzenia hormonalne również endokrynolog. Przed wizytą wykonaj badania hormonalne i inne podstawowe badania krwi, dzięki którym lekarz będzie mógł stwierdzić, czy przyczyną trądziku są zaburzenia w poziomie hormonów.
![Pakiet badań dla nastolatka (11-18)](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F01%2Fdla-nastolatka-konsultacja-min.jpg&w=1500&q=90)
![Pakiet badań dla nastolatka (11-18)](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F01%2Fdla-nastolatka-konsultacja-min.jpg&w=1500&q=90)
Pakiet badań dla nastolatka (11-18)
Przebadaj swoje dziecko nawet jeszcze przed wyjściem do szkoły. W cenie: zestaw badań + możliwość konsultacji wyników
Cena pakietu:
329,00 zł
Suma pojedynczych badań:
646,98 zł
W leczeniu trądziku pospolitego stosuje się leki miejscowe (maści, kremy, żele na skórę) lub leki doustne. Dobiera się je w zależności od przyczyny trądziku i stopnia nasilenia zmian. Jeśli zmiany są łagodne, często wystarczy miejscowa kuracja retinoidami (pochodnymi witaminy A), które zmniejszają łojotok lub kwasami np. azelainowym o działaniu przeciwzapalnym, przeciwłojotokowym, przeciwbakteryjnym i keratolitycznym.
Jeśli przyczyną trądziku pospolitego są bakterie Propionibacterium acnes miejscowo stosuje się antybiotyki (erytromycyna, klindomycyna) lub nadtlenek benzoilu w postaci żelu.
W przypadku zaburzeń hormonalnych konieczna może się okazać doustna terapia hormonalna (najczęściej w postaci antykoncepcji hormonalnej).
Kiedy wszystkie ww. metody leczenia trądziku pospolitego zawiodą, lekarz może przepisać Izotek, silny lek przeciwtrądzikowy o działaniu przeciwłojotokowym, antybakteryjnym i przeciwzapalnym. Izotek jest bardzo skuteczny, jednak może wywoływać wiele skutków ubocznych, dlatego stosuje się go w ostateczności.
Wcześniej wspomnieliśmy, że leczenie trądziku wymaga podejścia holistycznego, w tym nawet wsparcia psychologicznego. Stres może zaburzać gospodarkę hormonalną, która z kolei jest ściśle powiązana z kondycją skóry. Psycholog może pomóc w radzeniu sobie ze stresem, co może pozytywnie wpłynąć nie tylko na skórę, ale i na cały organizm.
Trądzik młodzieńczy a psychika młodego człowieka
![Bio photo](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2022%2F09%2FAgnieszkaKonieczna.png&w=200&q=90)
Agnieszka Konieczna
Absolwentka biotechnologii na Politechnice Wrocławskiej i studiów podyplomowych z content marketingu na Uniwersytecie Humanistycznospołecznym. Interesuje ją wszystko, co związane ze zdrowym stylem życia i psychologią. Autorka tekstów o tematyce medycznej i well-beingowej.
Pokaż więcej
![Karolina Wojtkowska](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2022%2F08%2Fkarolina_wojtkowska.png&w=200&q=90)
mgr Karolina Wojtkowska
Dietetyk kliniczny, ze specjalizacją z psychodietetyki. W swojej pracy łączy wiedzę kliniczną i psychologiczną. Głównym obszarem zainteresowań są zaburzenia odżywiania, w tym także zmiana błędnych przekonań na temat odżywiania i towarzyszących schematów poznawczych. Na co dzień pomaga osobom w wyjściu z błędnego koła odchudzania, poprzez zrozumienie działań, które ów cykl napędzają.
Pokaż więcej
Zdrowie zaczyna się uCiebie
Zaplanuj badania
Dobierz badania w katalogu badań uPacjenta.
Zbadaj się u Siebie
Kiedy Ci wygodnie, wtedy gdy tego potrzebujesz.
Skonsultuj wyniki online
Porozmawiaj ze specjalistą medycznym uPacjenta.
Ciesz się lepszym zdrowiem
Zastosuj porady eksperta i obserwuj poprawę samopoczucia.
Rozwiń
![Image](/next-app/_next/image?url=https%3A%2F%2Fupacjenta.pl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2024%2F01%2Fhormonalny-dla-kobiet-konsultacja-min.jpg&w=1500&q=90)
499,00 zł
Pakiet Badań Hormonalnych na Trądzik
Sprawdź w domu, czy przyczyną trądziku są problemy hormonalne