Przyczyny podwyższonego CRP
Zanim przedstawimy Ci skuteczne sposoby na obniżenie CRP, najpierw poznaj najczęstsze przyczyny jego wysokiego poziomu. Za podwyższone stężenie białka c-reaktywnego najczęściej odpowiadają:
- infekcje bakteryjne, wirusowe lub grzybicze;
- choroby autoimmunologiczne takie jak: toczeń, reumatoidalne zapalenie stawów;
- nowotwory;
- choroby układu krążenia np. choroba niedokrwienna serca;
- cukrzyca;
- choroby tarczycy np. hashimoto;
- urazy;
- palenie tytoniu;
- stresujący tryb życia;
- siedzący tryb życia;
- dieta obfitująca w tłuszcze, węglowodany i żywność przetworzoną.
Jak obniżyć CRP naturalnie?
Naturalnym sposobem na obniżenie CRP jest stosowanie diety przeciwzapalnej. Zanim jednak się na nią zdecydujesz, upewnij się, że za podwyższonym/wysokim CRP nie stoją poważne problemy zdrowotne. W tym celu skonsultuj swoje wyniki badań ze specjalistą medycznym. Następnie będziesz mógł wdrażać zmiany, które pomogą Ci trwale obniżyć CRP.
Dieta przeciwzapalna
Dieta przeciwzapalna jest jednym z najskuteczniejszych naturalnych sposobów na obniżenie CRP. Polega ona na spożywaniu pokarmów bogatych w antyoksydanty, które mają właściwości przeciwutleniające. Do antyoksydantów można zaliczyć m.in. witaminę C i E, karotenoidy, flawonoidy, a także składniki pokarmowe takie jak: kwasy omega-3 oraz błonnik.
Najsilniejsze produkty przeciwzapalne:
- Warzywa: brokuł, brukselka, buraki, cebula, czosnek, marchew, dynia, pomidor, jarmuż, szpinak.
- Owoce cytrusowe i jagodowe (maliny, jeżyny, borówki, truskawki).
- Rośliny strączkowe: fasola, ciecierzyca, soja, soczewica oraz ich przetwory (m.in. hummus, tofu).
- Tłuste ryby morskie: tuńczyk, łosoś, makrela, sardynki, śledź.
- Pełnoziarniste produkty zbożowe: płatki owsiane, otręby, chleby i makarony pełnoziarniste, ryż brązowy, kasza jęczmienna lub gryczana.
- Fermentowane produkty mleczne i niskotłuszczowy nabiał, w tym jogurty, kefiry.
- Oleje roślinne: lniany, z wiesiołka, oliwa z oliwek.
- Kakao i gorzka czekolada.
- Przyprawy np. kurkuma, imbir, cynamon.
Produkty prozapalne, których należy unikać:
- Produkty o wysokim IG (indeksie glikemicznym) i ŁG (ładunku glikemicznym), takie jak: białe pieczywo, słodycze, desery, napoje gazowane, produkty zawierające cukier glukozowo-fruktozowy.
- Produkty z oczyszczonej mąki, np. biały makaron.
- Tłuszcze nasycone (w nadmiarze) zawarte w mięsie i przetworach mięsnych, serach żółtych, śmietanie, maśle oraz tłuszcze trans występujące w produktach wysokoprzetworzonych, w tym typu fast food czy sklepowych słodyczach.
- Alkohole.
Chcąc obniżyć poziom CRP, nie można też zapomnieć o aktywności fizycznej, odpowiednio długim śnie (min. 7 godzin – w przypadku osób dorosłych) i umiejętności radzenia sobie ze stresem. Zaprzestanie palenia tytoniu i stosowania innych używek również przyczyni się do spadku stężenia białka c-reaktywnego. Podsumowując: stosując się do ogólnie przyjętych zasad zdrowego stylu życia, można trwale obniżyć poziom CRP.
Zrezygnowanie z używek
Używki takie jak alkohol i papierosy przyczyniają się do wzrostu stężenia CRP. Zrezygnowanie z nich jest najprostszym sposobem na unormowanie poziomu białka c-reaktywnego.
Dowiedz się, jak rzucić palenie.
Radzenie sobie ze stresem
Zestresowany organizm jest w ciągłej gotowości do działania, a to może nasilać stan zapalny w organizmie. Stres w życiu jest nieunikniony. Nie chodzi zatem o to, by za wszelką cenę omijać stresujących sytuacji, ale by sobie z nimi radzić. Pomogą Ci w tym m.in. techniki relaksacyjne.
Dowiedz się, jak radzić sobie ze stresem.
CRP a antybiotyk – czy leki obniżają CRP?
Leki mogą obniżyć CRP pod warunkiem, że wyeliminują przyczynę jego wysokiego poziomu. Zatem jeśli przyczyną wysokiego stężenia białka c-reaktywnego jest infekcja bakteryjna, antybiotyk obniży poziom CRP. Pamiętaj, aby nigdy nie brać leków na obniżenie CRP bez konsultacji z lekarzem! Leki przeciwzapalne zawierające np. ibuprofen mogą chwilowo obniżyć poziom CRP, ale działają tylko objawowo – nie eliminują przyczyny wysokiego poziomu białka c-reaktywnego.
Poznanie przyczyny podwyższonego poziomu CRP pozwala na wprowadzenie konkretnych działań, które przyspieszą obniżenie białka c-reaktywnego. Na przykład jeśli przyczyną jest alergia pokarmowa – należy wyeliminować alergen z diety. Jeżeli choroba autoimmunologiczna – należy poddać się stosownemu leczeniu. Bez względu na to, czy za wysokim CRP stoi choroba, czy niezdrowy tryb życia – zawsze warto stosować dietę przeciwzapalną, która wspomoże walkę z podwyższonym stężeniem białka c-reaktywnego.
CRP a badania uzupełniające
Jeśli zmagasz się z podwyższonym poziomem CRP, warto wykonać badania uzupełniające. Dzięki temu lepiej zidentyfikujesz przyczynę stanu zapalnego i efektywniej obniżysz poziom CRP. Wraz ze stężeniem białka C-reaktywnego warto wykonać takie badania jak:
- Morfologia – podstawowe badanie krwi, które daje szeroki obraz na temat ogólnego stanu zdrowia.
- Lipidogram – pomaga zdiagnozować choroby układu krążenia, które mogą odpowiadać za stan zapalny w organizmie.
- Glukoza – umożliwia wykrycie cukrzycy.
- TSH – podstawowe badanie sprawdzające pracę tarczycy.
- OB (odczyn Biernackiego) – OB podobnie jak CRP jest wskaźnikiem stanu zapalnego w organizmie. Do wzrostu jego stężenia dochodzi w chorobach zapalnych, nowotworowych i reumatycznych.
- Fibrynogen – ocenia układ krzepnięcia. Stężenie fibrynogenu wzrasta w stanach zapalnych, chorobach układu krążenia, autoimmunologicznych, wątroby i nerek.
- Albumina – białko produkowane przez wątrobę. Niski poziom albuminy może świadczyć o toczącym się procesie zapalnym w organizmie.
Potrzebujesz pomocy w doborze badań? Skonsultuj się z naszym specjalistą medycznym!

Autor artykułu
Agnieszka Konieczna

Weryfikacja merytoryczna