Depresja a praca – statystyki, konsekwencje, zarządzanie
Praca i zdrowie

Depresja a praca – statystyki, konsekwencje, zarządzanie

WHO podaje, że ok. 280 mln ludzi na całym świecie choruje na depresję. 80% z nich to osoby w wieku reprodukcyjnym, pracujące. To ważny sygnał dla pracodawców: aktualnie w Polsce zwolnienia z powodu zaburzeń psychicznych stanowią 10% wszystkich nieobecności spowodowanych czasową niezdolnością do pracy. Jak wskazuje badanie UCE RESEARCH i portal ePsycholodzy.pl – problem narasta szczególnie wśród dobrze wykształconych i dobrze zarabiających. Jak depresja wpływa na pracę? Co to oznacza dla pracodawcy? Jak sobie z tym radzić? Sprawdź!

Depresja a praca – wpływ choroby na zdolność do pracy

Depresja charakteryzuje się częstymi zmianami nastroju. Aby mówić o epizodzie depresyjnym, wahania powinny trwać przez co najmniej 2 tygodnie. Inne ważne objawy depresji to:

  • trudność ze skupieniem uwagi,
  • obniżone poczucie własnej wartości,
  • poczucie beznadziei,
  • myśli samobójcze,
  • problemy ze snem,
  • zmiany apetytu,
  • wahania wagi,
  • poczucie ekstremalnego zmęczenia.

Przekłada się to na efektywność pracy. Badanie z Institute for Clinical Research and Health Policy Studies wskazuje na częstsze zjawisko prezenteizmu, czyli sytuacji, w której pracownik pojawia się w pracy, mimo że nie jest w stanie pracować. W przypadku depresji ma na to wpływ m.in. trudność koncentracji, utrata motywacji i trudności z radzeniem sobie w stresujących sytuacjach. Eksperci zauważają też, że pracownicy z depresją częściej biorą zwolnienia.

L4 na depresję – koszty dla pracodawcy

Według danych ZUS w 2023 roku liczba wystawionych zwolnień z powodu depresji zwiększyła się o prawie 26 tysięcy względem roku poprzedniego. Względem 2018 roku to wzrost o blisko 30%! Warto tu zaznaczyć, że zwolnienie chorobowe z powodu depresji lub innych zaburzeń psychicznych zwykle jest dłuższe niż przeciętne i wynosi ok. 20 dni roboczych. Eksperci szacują, że to koszty rzędu 325 mln zł rocznie. Do tego dochodzą koszty prezenteizmu związanego z depresją – wyliczenia z USA wskazują na 150 milionów dolarów rocznie. Tak – nieefektywna obecność w pracy generuje kilkukrotnie więcej kosztów niż zwolnienie chorobowe!

Jak poradzić sobie z depresją pracowników i zwiększyć ich efektywność?

Owocowe czwartki, wewnętrzne konkursy, ani żadna inna materialna forma motywacji pracowników nie będzie skuteczna, jeśli głównym czynnikiem potęgującym objawy depresji jest praca. Jak zaznacza Rashmi Parmar, psychiatra:

Każde środowisko pracy może być potencjalną przyczyną lub czynnikiem pobudzającym objawy depresji.

Na co zwrócić uwagę podczas oceny organizacji, w której często pojawiają się zwolnienia z powodu zaburzeń psychicznych, w tym depresji? Badacze z Uniwersytetu Jagiellońskiego podpowiadają i argumentują:

Docenienie wysiłków pracowników, zaufanie, szacunek i równe traktowanie ograniczają o 33% ryzyko, że zatrudniony wpadnie w depresję.

Przekładając to na praktyczne rady, zastanów się, czy managerowie w Twojej firmie:

  • chwalą swoich pracowników za dobrze wykonane zadania;
  • nie faworyzują żadnego pracownika;
  • odzywają się z szacunkiem do innych (nie pojawia się mobbing, wyzwiska, obgadywanie);
  • zlecają zadania, które mają sens dla pracownika;
  • nie kontrolują każdego etapu prac;
  • okazują troskę i zainteresowanie punktem widzenia oraz samopoczuciem podwładnych.

Specjaliści sugerują również zezwolenie na elastyczne godziny pracy. Jednym z głównych objawów depresji są problemy ze snem, które przyczyniają się do problemów ze skupieniem uwagi oraz porannym wstawaniem. Ważne jest ustalenie zasad nienormowanego czasu pracy – np. ustalenie godzin lub dni, w których pracownik musi pojawić się w biurze, bądź po prostu być dostępnym pod telefonem czy online. Drugim ważnym aspektem jest nieizolowanie pracownika z depresją – wycofanie może tylko pogłębić problem.

Ważnym czynnikiem jest również atmosfera panująca między pracownikami – dlatego warto raz na jakiś czas zastanowić się nad integracją, która przybliży ich do siebie. Przykładem takiego wydarzenia może być Akcja Zdrowia w firmie, która zwiększa świadomość zdrowotną pracowników i managerów. Ponadto obowiązują podobne kryteria: szacunek do siebie nawzajem, otwartość na dyskusję i wymianę pomysłów, troska o wzajemne samopoczucie. Jak zaznaczają specjaliści z Uniwersytetu Jagiellońskiego i Uniwersytetu Harvarda: dobra atmosfera w pracy może przełożyć się na poczucie szczęścia, optymizm, sens życia i lepsze kontakty z innymi, a to ma również pośredni wpływ na zdrowie psychiczne.

Akcja Zdrowia - troska i integracja w jednym! Dowiedz się więcej
Natalia Kryger
Autor
Natalia Kryger

Autorka tekstów o tematyce medycznej, wellbeingowej oraz lifestyle’owej. Managerka. Propagatorka zdrowego stylu życia oraz uprawiania sportu. Wolne chwile spędza na sali treningowej, ćwicząc akrobatykę powietrzną. Interesuje się psychologią oraz fizjologią człowieka.

Pokaż więcej

our-process-widget-default-icon
Zdrowie zaczyna się uCiebie
  • Zaplanuj badania

    Dobierz badania w katalogu badań uPacjenta.

  • Zbadaj się u Siebie

    Kiedy Ci wygodnie, wtedy gdy tego potrzebujesz.

  • Skonsultuj wyniki online

    Porozmawiaj ze specjalistą medycznym uPacjenta.

  • Ciesz się lepszym zdrowiem

    Zastosuj porady eksperta i obserwuj poprawę samopoczucia.