Badanie moczu – przygotowanie, wytyczne, dobre praktyki

Przygotowanie do ogólnego badania moczu lub posiewu moczu budzi wiele pytań. Jak prawidłowo oddać mocz do badania? Ile moczu oddać? Co robić, a czego nie przed badaniem? Zebraliśmy najczęściej zadawane pytania i odpowiadamy na nie!

Czego nie jeść przed badaniem moczu?

Przed badaniem moczu unikaj produktów, które mogą spowodować zmianę zabarwienia moczu (buraki, porzeczki, jagody, duże ilości marchewki). Zrezygnuj z nich na 2 dni przed oddaniem próbki do analizy.

Czy przed badaniem moczu można pić wodę?

Nie zaleca się picia wody przed badaniem moczu ze względu na ryzyko rozcieńczenia próbki, co może wpłynąć na wyniki.

Czego nie można robić przed badaniem moczu?

• Co najmniej dobę przed oddaniem moczu powstrzymaj się od aktywności seksualnej.
• Przed badaniem należy unikać wysiłku fizycznego – wysiłek wpływa na wynik i może sugerować lekarzowi proces chorobowy ze względu na ewentualną obecność biała w moczu.
• Warto skonsultować się z lekarzem w zakresie stosowanych leków, by dowiedzieć się, czy nie należy zmienić sposobu ich przyjmowania przed badaniem. Przykładowo osoby suplementujące witaminę C, bądź zażywające preparaty wielowitaminowe, mogą mieć duże ilości kwasu askorbinowego w organizmie, który to przechodzi do moczu. Może to być przyczyną zaniżenia niektórych parametrów w moczu.

Ile moczu potrzeba do badania?

Wystarczy, że oddasz około 20 ml (⅓ pojemniczka) do badania. Pozostałą partię moczu wylej do toalety.

Czy mocz do badania musi być poranny?

Zaleca się, aby w badaniu analizować tzw. mocz nocny, dlatego postaraj się pobrać próbkę moczu rano, podczas pierwszej tego dnia wizyty w toalecie. Mocz nocny jest bardziej zagęszczony, co pozwala na skuteczniejsze wykrycie wszelkich nieprawidłowości.

Czy mocz do badania musi być na czczo?

Biorąc pod uwagę, że najlepszym materiałem do badań jest próbka pierwszego oddawanego moczu w ciągu dnia, prawdopodobnie od ostatniego posiłku minie już sporo godzin.

Pojemniki na mocz – rodzaje

Do badania moczu przygotuj zwykły jałowy pojemniczek. Pobranie próbki do innego naczynia może być przyczyną otrzymania fałszywych wyników. Specjalny pojemniczek do badania moczu otrzymasz w dowolnym Punkcie Pobrań firmy Diagnostyka za darmo lub możesz kupić go w aptece za kilkadziesiąt groszy.

Dostępne są również pojemniki na mocz z płytką. Wykorzystywane są do badań mikrobiologicznych (posiewu moczu).

Na rynku można także spotkać pojemniki na mocz z proszkiem. Proszek służy zabezpieczeniu materiału w transporcie.

Jak pobrać mocz do badania?

1. Dokładnie umyj ręce mydłem i wodą.
2. Umyj zewnętrzne ujście cewki moczowej. Jeśli jesteś kobietą, rozchyl wargi sromowe i przemyj okolice cewki w kierunki od przodu do tyłu. Jeżeli jesteś mężczyzną, odciągnij napletek i umyj okolice cewki.
3. Pierwszą partię moczu oddaj do toalety. Bezpośrednio do pojemniczka pobierz następną partię, z tzw. środkowego strumienia moczu.
4. Podczas pobrania uważaj, aby nie dotknąć brzegów pojemnika. Bakterie znajdujące się na skórze mogą spowodować zainfekowanie próbki.

Jak pobrać mocz do badania podczas okresu?

Jeśli Twój lekarz pozwolił na badanie moczu podczas okresu, stosuj się do instrukcji ogólnych powyżej. Jeśli nie dostałaś wyraźnego zalecenia badania w trakcie menstruacji – poczekaj, aż przestaniesz krwawić.

Jak pobrać mocz na posiew do pojemnika z płytką?

1. Dokładnie umyj ręce.
2. Umyj ujście cewki moczowej. Jeśli jesteś kobietą, rozchyl wargi sromowe i przemyj okolice cewki w kierunki od przodu do tyłu. Jeżeli jesteś mężczyzną, odciągnij napletek i umyj okolice cewki.
3. Pierwszą partię moczu oddaj do toalety. Bezpośrednio do pojemniczka pobierz następną partię, z tzw. środkowego strumienia moczu.
4. Zanurz nakrętkę z płytką na kilka sekund w moczu. Płytka powinna nasiąknąć.
5. Wylej mocz do toalety. W pojemniku powinna zostać sama płytka nasiąknięta materiałem badawczym.
6. Podczas pobrania uważaj, aby nie dotknąć płytki. Bakterie znajdujące się na skórze mogą spowodować zainfekowanie próbki.

Badanie moczu u dziecka

1. Pamiętaj, aby stosować się do zasad obowiązujących przy pobieraniu moczu u osób dorosłych: przygotuj jałowy pojemnik, postaraj się nie zanieczyścić próbki (m.in. poprzez kontakt pojemnika ze skórą) i jeśli to możliwe, pobierz od niemowlaka poranny mocz.
2. Przed pobraniem oczyść wodą z mydłem okolice cewki moczowej niemowlaka. Kieruj ruchy od cewki moczowej do okolicy odbytniczej, a nie odwrotnie. Następnie osusz okolice jednorazowym ręcznikiem papierowym.
3. Jeśli stosujesz woreczek na mocz do badania – przyklej go w okolicach narządów płciowych dziecka.
4. Poczekaj na spontaniczne oddanie moczu. Pomocne może być napojenie dziecka około 30 minut przed próbą oddania moczu.
5. Postaraj się złapać mocz bezpośrednio do pojemnika. Pierwsze krople moczu należy zebrać do pieluszki, a dopiero następne do jałowego pojemnika.
6. Do wykonania badania ogólnego wystarczy 20ml moczu – resztę moczu należy zebrać do pieluszki.
7. Inną metodą jest oddanie moczu bezpośrednio do specjalnego woreczka (kupisz go w aptece). Taki samoprzylepny woreczek przyklej w okolicy narządów płciowych dziecka. Po pobraniu włóż zamknięty woreczek do pojemnika na mocz.

Jałowe woreczki na mocz do badań dla dzieci

Do badania moczu u dziecka można zastosować jałowe woreczki (do kupienia w aptece). Woreczki są różne dla dziewczynek i chłopców. Po oddaniu moczu przez dziecko do woreczka należy go ostrożnie odkleić, zamknąć i w całości umieścić w jednorazowym plastikowym pojemniku. Nie należy przelewać moczu z woreczka do pojemnika.

Jest to metoda niezalecana, ponieważ ten sposób pobrania moczu nie wyklucza zanieczyszczenia. W przypadku wyniku dodatniego, dla uzyskania wiarygodności oznaczenia należy pobrać mocz do badania przynajmniej dwukrotnie.

Jak przechowywać mocz do badania? Ile można trzymać mocz do badania?

Próbkę moczu przechowuj w temperaturze pokojowej przez maksymalnie 2 godziny lub w lodówce przez 4 godziny.

Jak podpisać pojemnik z moczem do badania?

Najlepiej pojemnik podpisać markerem swoim nazwiskiem (pojemnik – nie nakrętkę!). Choć większość laboratoriów nakleja indywidualne kody na materiały badawcze, dodatkowe podpisanie nazwiskiem swojej próbki zabezpieczy ją na wypadek odklejenia się naklejki.

Jak bezpiecznie przetransportować próbkę moczu do badania?

Pojemnik z próbką moczu należy szczelnie zamknąć, włożyć do plastikowego woreczka i jak najszybciej dostarczyć do laboratorium. Najlepiej przewieźć go trzymając w rękach, np. w kartonowym opakowaniu. Jeśli musisz podjechać autem, pamiętaj, by zabezpieczyć pojemnik przed zgnieceniem.

Bezpieczeństwo transportu próbki gwarantuje usługa uPacjenta. Umów badanie moczu, dzięki któremu jedyne co musisz zrobić, to oddać w prawidłowy sposób mocz do badania. Ty wyznaczysz godzinę, o której specjalista medyczny odbierze od Ciebie próbkę i zawiezie ją do laboratorium w przeznaczonym do tego coolboxie.