Panel alergenów oddechowych to przesiewowe badanie z krwi, które pozwala na jednoczesną, ilościową ocenę swoistych przeciwciał w klasie IgE (sIgE) skierowanych przeciwko 20 najczęstszym alergenom wziewnym, odpowiedzialnym za objawy alergii w naszej strefie klimatycznej.

Alergia wziewna to nieprawidłowa reakcja układu odpornościowego na powszechnie występujące w otoczeniu, wdychane cząsteczki, takie jak pyłki roślin, zarodniki pleśni, sierść zwierząt czy odchody roztoczy kurzu domowego. W odpowiedzi na kontakt z nimi, organizm alergika produkuje przeciwciała IgE, które uruchamiają kaskadę reakcji alergicznej, prowadząc do objawów takich jak katar sienny, zapalenie spojówek czy objawy duszności i trudności w oddychaniu.

Dzięki nowoczesnej metodzie Polycheck, z jednej, niewielkiej próbki krwi, uzyskujemy szczegółową mapę uczuleń, co jest idealnym pierwszym krokiem w diagnostyce alergologicznej. Panel obejmuje starannie dobrany zestaw alergenów:

• Pyłki drzew, czyli brzoza brodawkowata, leszczyna, dąb, olszyna szara.
• Pyłki traw i zbóż, czyli pyłek tymotki łąkowej, pyłek żyta.
• Pyłki chwastów, jak bylica, babka lancetowata.
• Roztocza kurzu domowego: Dermatophagoides pteronyssinus, Dermatophagoides farinae
• Pleśnie i grzyby: Alternaria alternata, Aspergillus fumigatus, Cladosporium herbarum, Penicillium notatum.
• Naskórek i sierść psa, kota, konia, świnki morskiej, chomika, królika.

W składzie panelu znajduje się również marker CCD, który pomaga w wykryciu wyników fałszywie dodatnich. CCD to determinanty węglowodanowe, które mogą inicjować wytwarzanie przeciwciał E (IgE). Same nie mają znaczenia klinicznego, jednak występują w wielu alergenach: jadach pszczoły, osy, pyłkach traw czy lateksie, i mogą być odpowiedzialne za dodatnie wyniki dla tych alergenów.

Wykonanie panelu oddechowego warto rozważyć, gdy występują nawracające lub przewlekłe objawy ze strony układu oddechowego i oczu, zwłaszcza o charakterze sezonowym (sezonowy okres pylenia) lub pojawiające się w określonych sytuacjach (np. w kontakcie ze zwierzętami, w zakurzonych pomieszczeniach).

Badanie jest wskazane przy objawach ze strony nosa (alergiczny nieżyt nosa, tzw. katar sienny):

• Wodnisty, cieknący katar.
• Salwy kichania, często po kilka-kilkanaście razy z rzędu.
• Uczucie zatkanego nosa, utrudnione oddychanie.
• Swędzenie nosa, podniebienia, wnętrza uszu czy brody.

Ze strony oczu (alergiczne zapalenie spojówek):

• Swędzenie, pieczenie i łzawienie oczu.
• Zaczerwienienie spojówek, obrzęk powiek.

Ze strony dolnych dróg oddechowych (podejrzenie astmy alergicznej):

• Suchy, napadowy, męczący kaszel.
• Świszczący oddech.
• Uczucie ucisku i ciężaru w klatce piersiowej.
• Duszność, zwłaszcza po wysiłku lub w nocy.

Panel oddechowy to doskonałe narzędzie diagnostyczne dla szerokiej grupy pacjentów z podejrzeniem alergii wziewnej. Polecane jest:

• Osobom z podejrzeniem alergicznego nieżytu nosa (kataru siennego) lub alergicznego zapalenia spojówek.
• Pacjentom z podejrzeniem lub zdiagnozowaną astmą o podłożu alergicznym.
• Dzieciom i dorosłym, u których objawy (katar, kaszel, problemy z oddychaniem) pojawiają się lub nasilają w określonych porach roku (wiosną – pylenie drzew, latem – pylenie traw, jesienią – zarodniki pleśni).
• Osobom, których dolegliwości nasilają się w pomieszczeniach, co może wskazywać na alergię na roztocza kurzu domowego, pleśnie lub sierść zwierząt.
• Osobom, w których rodzinach występuje skłonność do alergii.

Częstotliwość badania zależy od wieku pacjenta i dynamiki objawów.

W diagnostyce panel wykonuje się jednorazowo, aby ustalić profil uczuleń i zidentyfikować odpowiednie alergeny.

Profil alergii wziewnych jest na ogół stabilny, zwłaszcza u dorosłych. Lekarz alergolog może jednak zalecić powtórzenie badania po kilku latach, jeśli objawy ulegną zmianie lub przed podjęciem decyzji o rozpoczęciu lub modyfikacji immunoterapii (odczulania).

Przygotowanie do badania jest bardzo proste i przyjazne dla pacjenta w każdym wieku.

• Badanie nie wymaga bycia na czczo. Natomiast warto zachować 2-3h odstępu między posiłkiem a pobraniem krwi. Takie działanie zapobiega tzw. próbce „lipemicznej", czyli takiej, w której znajduje się zbyt wysoka poposiłkowa ilość tłuszczów.
• Przed pobraniem wypij szklankę niegazowanej wody.
• Krew można pobrać o dowolnej porze dnia.

Wynik badania jest bardzo wiarygodny. Istnieją nieliczne sytuacje, które mogą wpłynąć na jego interpretację.

• U bardzo małych niemowląt (poniżej 6. miesiąca życia) zdolność do produkcji przeciwciał IgE może być jeszcze niedojrzała.
• Wynik testu będzie dodatni tylko wtedy, gdy pacjent miał już wcześniej kontakt z danym alergenem.

Wynik panelu otrzymasz w formie ilościowej dla każdego z 20 alergenów.

• Wynik dodatni (podwyższone stężenie sIgE, wyższe klasy) oznacza, że we krwi znajdują się swoiste przeciwciała IgE skierowane przeciwko konkretnemu alergenowi (np. pyłkom traw, naskórkowi kota). Świadczy to o uczuleniu (sensytyzacji) na daną substancję.

Należy jednak pamiętać, że samo uczulenie nie jest jeszcze równoznaczne z alergią kliniczną. O alergii mówimy dopiero wtedy, gdy dodatni wynik testu łączy się z występowaniem charakterystycznych objawów po kontakcie z danym alergenem (np. kichanie i katar w sezonie pylenia traw).

• Wynik ujemny (klasa 0 lub 1) oznacza brak przeciwciał sIgE dla badanych alergenów. Jeśli objawy mimo to się utrzymują, mogą być one spowodowane alergenem spoza panelu lub mieć zupełnie inne, niealergiczne podłoże (np. nieżyt naczynioruchowy).