Firma może mówić: „Twoje zdrowie jest dla nas ważne”, a pracownik i tak sprawdzi, jak ta deklaracja wygląda w praktyce. Czy może wyjść na badanie bez tłumaczenia się przełożonemu? Kto otrzyma wyniki? Co stanie się po ich odebraniu? Między innymi w tych punktach buduje się zaufanie pracowników do badań profilaktycznych.

Pracownik ocenia całe doświadczenie

Pracownik nie patrzy na program profilaktyczny w oderwaniu od codziennego funkcjonowania firmy. Porównuje komunikat z własnym doświadczeniem. Jeżeli organizacja zachęca do badań, ale udział utrudnia bieżąca praca lub niechętna reakcja managera, pojawia się niespójność. Podobnie dzieje się wtedy, kiedy firma zapewnia o poufności, lecz nie wyjaśnia, kto otrzyma dane i czy pracodawca zobaczy indywidualne wyniki.

Zaufanie nie powstaje więc w jednym mailu, bo pracownik buduje je na podstawie kolejnych doświadczeń związanych z programem.

Dlaczego sama wiedza o profilaktyce nie wystarcza?

Badanie profilaktyczne ma odległą korzyść, ale bardzo bliski koszt. Trzeba się zapisać, znaleźć czas, przejść przez dyskomfort i dopuścić możliwość, że wynik nie będzie dobry.

Dlatego świadomość, że warto się badać, nie zawsze prowadzi do działania.

Wyjaśnia to Health Belief Model, czyli Model Przekonań Zdrowotnych. Pokazuje on, że decyzja o wykonaniu badania zależy od tego, jak dana osoba postrzega:

• zagrożenie dla swojego zdrowia,
• możliwe korzyści z badania,
• bariery związane z udziałem,
• własną możliwość podjęcia działania.

Firmowy program profilaktyczny powinien więc nie tylko informować o znaczeniu badań. Powinien także ograniczać przeszkody i jasno pokazywać pracownikowi, co może zrobić.

Pięć elementów, które budują zaufanie pracowników

1. Spójność

Działanie profilaktyczne powinno pasować do codziennego funkcjonowania firmy. Jeżeli zdrowie pracowników jest ważne, powinno być to widoczne również w organizacji pracy. Pracownik sprawdza, czy może skorzystać z badania bez tłumaczenia się, czy manager wspiera jego udział oraz czy nie będzie później nadrabiał obowiązków.

2. Konkret

Pracownik powinien wiedzieć, co może zrobić, gdzie, kiedy i na jakich zasadach. Ogólna zachęta do dbania o zdrowie pozostawia wiele pytań. Konkretne informacje zmniejszają niepewność i ułatwiają podjęcie decyzji. Zasady udziału nie powinny wymagać domyślania się ani szukania odpowiedzi w kilku miejscach.

3. Dostępność

Udział w badaniach nie powinien wymagać przebijania się przez kilka formularzy i procedur. Każda dodatkowa przeszkoda zwiększa wysiłek potrzebny do skorzystania z programu. Jeśli proces jest prosty i zrozumiały, pracownik ma większe poczucie, że rzeczywiście może wykonać badanie.

4. Poufność

Pracownik powinien wiedzieć, kto otrzyma jego dane i czy firma pozna indywidualne wyniki. Niejasność w tym obszarze może osłabić zaufanie do całego programu. Sama deklaracja, że dane są bezpieczne, może nie wystarczyć. Zasady poufności powinny wprost wyjaśniać, do jakich informacji ma dostęp pracodawca.

5. Ciąg dalszy

Po badaniu pracownik powinien mieć możliwość otrzymania dalszego wsparcia, ponieważ gotowy wynik nie zawsze kończy pytania. Często dopiero je rozpoczyna. Możliwość uzyskania pomocy pokazuje, że program nie kończy się w dniu badania, a firma bierze pod uwagę również to, co dzieje się później.

Zaufanie pracowników powstaje z doświadczeń

Spójność, konkret, dostępność, poufność i ciąg dalszy tworzą jedno doświadczenie. Brak któregokolwiek z tych elementów może sprawić, że pracownik zacznie kwestionować deklaracje firmy.

Dlatego przed rozpoczęciem programu profilaktycznego warto spojrzeć na niego z perspektywy uczestnika:

• Czy mogę skorzystać bez tłumaczenia się?
• Czy mój manager naprawdę to wspiera?
• Czy nie będę później odrabiać pracy?
• Czy moje wyniki pozostaną poufne?
• Czy po badaniu otrzymam pomoc, jeśli będę jej potrzebować?

Marka pracodawcy nie powstaje z komunikatu, lecz z powtarzających się doświadczeń. Każda firmowa akcja profilaktyczna może tę wiarygodność wzmocnić, jeśli za słowami idą konkretne zasady i konsekwentne działanie.